Ko ngā whakamātua rākau kōhatu mātātoko teitei he rākau pūmau tonu i tēnei wā i ngā māhine me ngā whare mātauranga. He whakamātua kia kaha ai ngā wāhi, kia kore ai ngā wāhi e rere mai. Ko ēnei whakamātua i hanga mai i ngā rākau kōhatu mātātoko e taea ana te whakamāhi i ngā hāngā teitei, ā, kāore he whakamāhinga ki a rātou. Ko tēnei āhuatanga he uaua tonu i ngā rārangi o te motokā, o te waka rere, me ngā mahi whakamātautau kai. I Boman, ka hanga mātou i ngā whakamātua rākau kōhatu mātātoko teitei e kaha ana, e tika ana, e taea ana te whakamāhi i ngā āhuatanga tino ririhau. Arā, ka taea e ō mātou kiritaki te whakapono ki ō mātou hua kia mahi pai, kia roa hoki te ora, ahakoa ngā āhuatanga tino ririhau. Mō ngā tāngata e rapu ana i ngā whakarerekētanga o ngā whakamātua, ko ō mātou Marae-plaasitika e whakauru ana i ngā whakamātua kōhatu kounga teitei e taea ana te whakamāhi i ngā whakamāhi rerekē.
Ko ngā pātōrō o te rākau kaha i te hīkoi mātua i ngā whakamāhi ahurea. Kātahi ka whakamahinga i ngā motuka, i ngā ātaahua, me āpōpō anō hoki i ēnei mātua e kōkō ai te kai. I te wā e mātua ana te hīkoi, ko te rākau tāwhai anō pea te rere, te pakaru rānei. Engari ko ngā pātōrō o te rākau kaha i te hīkoi e taea ana te whakamāhi i tēnei hīkoi! He tauira, i te motuka, ko ēnei pātōrō e āki ana i te wai mātā, i te wai whakamāui, kia kāore ai ngā rere. Mēnā kāore ngā pātōrō nei, ka hāere mai te hīkoi o te motuka, ā, he rākau nui tēnei. I tēnei, tā mātou Ngā Wāhi Kumi a te Motokā kua whakamāhinga kia mahi tahi i te wāhi o ngā pātōrō o te rākau kaha i te hīkoi.
I te whakamātautau kai, he rahi ngā mātāpōro e mahi ana i ngā hāhi pūmau hei whakamātautau i ngā kai tata. Ko ngā pākete rākau pūmau hei whakamātautau i ngā mātāpōro kia tika, kia kore ai ngā wāhi kōwhiri, kia ora ai ngā kai me ngā wāhi kōwhiri. I Boman, e mātua mātua ana mātou i te hiranga o te tika o ānei pākete. Nō reira, kua hanga ngā pākete hei whakamātautau i ngā whakamātautau pūmau. Kua whakamātautau ngā pākete hei whakamātautau i ngā wāhi kōwhiri, kia kore ai ngā wāhi kōwhiri, kia whakamāhinga ai ngā mātāpōro, kia whakamāhinga ai ngā utu i te wā roa.
I te ao o ngā waka rere, kua whakamātautau ngā pākete rākau pūmau i ngā mātāpōro me ānei wāhi e whakamātautau ana i ngā hāhi pūmau. Mēnā kāore ānei pākete, kāore ngā mātāpōro e mahi ana i te tika, ā, kāore pea ngā whakamārama o te haumaru. Ko ngā pākete o Boman hei whakamātautau i ngā mahi katoa, ā, he tino hiranga tēnei hei whakamātautau i te haumaru o ngā waka rere. Kua hanga ngā pākete katoa i Boman i te aroha, ā, kua whakamātautau ngā whakamāramatanga katoa. Ko tēnei hei whakamātautau i ngā mahi i ngā hāhi pūmau, hei whakamātautau i ngā rāngai kia eke ai i ō rātou whāinga.
I tē whakamātua i ngā kōpae, he matua te whai i ngā tohutohu. He rerekē te hāngā i tē whakamāhi i ngā taputapu me ngā tikanga tika. Mēnā kāore koe i te mātauranga i te whakamātua i tē kōpae, he pai ake te ui i te āwhina. Ka whakamāmā i tē wā, ā, ka whakamāreke i ngā raru nui ake i muri tonu. I tē wā anō, he matua te whiriwhiri i tē iti o ngā kōpae mō tē mahi katoa. Kāore ngā kōpae katoa i tē rite, ā, mēnā ka whakamāhinga tē rerekē, ka rere ngā wai. I Boman, tātou tuku ana i tē rākau o ngā kōpae, ā, tātou rōpū kei tē tāwhai i tōu whakamāhi i tē tika mō ōu hiahia. Mā tē whakamārama i ēnei take i tē tuatahi, ka taea e ngā umanga te whakamahi i ō rātou mahi i tē tika, i tē māmā.
Ko ngā pūpahi rākau kōpū pūmau teitei he āhua āhua o ngā pūpahi e whakamāhinga ana i ngā wāhi e mātua hīkoi ana. I hanga ngā pūpahi nei mai i te rākau kōpū e whai ana i te kaha me te whānanga anō i ngā wāhi e mātua hīkoi ana. He pai rawa ngā pūpahi nei mō ngā wāhi pērā i ngā mātā, ngā umu, i ngā whare mātauranga i reira ngā mea e mātua hīkoi ana. He aha te take i tēnei i pai ai ngā pūpahi rākau kōpū pūmau teitei mō ngā wāhi tino pāngā? Tuatahi, i hanga mai i ngā kōpū āhua kia kore ai e pakaru, kia kore ai e whakamāmā i tēnei wā i te hīkoi o te hāngā. Kāore pea i tēnei rākau kōpū tāua, e rere ana, e mātua paku ana, engari ngā pūpahi rākau kōpū pūmau teitei e whai ana i tēnei mahi tonu. Ko tēnei te whakamārama i tēnei ka whakamāmā i ngā wāhi kia kore ai ngā wāhi e rere mai, kia whai hāngā tonu ngā mea katoa, ahakoa i ngā wāhi tino hīkoi. Ko tēnei āhua anō i pai ai ko tana whai hāngā ki ngā kīmīa. I ngā wāhi e mātua hīkoi ana, he rākau, he hāunga hoki e whai ana i te whakamāmā i ngā kōpū tāua. Ko ngā pūpahi rākau kōpū pūmau teitei i hanga kia whai hāngā i ēnei wāhi tino pāngā. Ka whakamāmā i ngā rākau, i ngā hāunga kia kore ai e rere mai, ā, he whakamārama i tēnei ka whakamāmā i ngā rākau kia haere tonu, kia whai hāngā tonu. Ko ngā rōpū pērā i a Boman e hanga ana i ngā pūpahi rākau kōpū pūmau teitei e kaha ana, e whai hāngā ana, me ngā wāhi tino pāngā. Ko tēnei te whakamārama i tēnei, inā he pūpahi e hiahiatia mō tēnei mea e mātua hīkoi ana, ka taea e koe te whakamārama i tēnei ka whai a Boman i ngā mea e hiahiatia ana.
He tino pārekareka te whiriwhiri i te kōpae rākau mātua hei whakamātau i ngā hāngā pūmau. Ko te tuatahi i tēnei he whakaaro ki te hāngā o te kōpae rākau mātua e tātai ai. Ko ngā kōpae rākau mātua āhua rerekē e taea ana te whakamātau i ngā hāngā rerekē o te hāngā. Mēnā kōwhiringa kē koe i tēnei e kore e taea te whakamātau i te hāngā, ka rere mai te whakamātau. Ko Boman he kaitātai kōpae rākau mātua hei whakamātau i ngā hāngā rerekē o te hāngā, nō reira he pai kia mōhio koe i ngā hāngā e hiahiatia ana i mua i tō whakamātau. Ko te tuarua he whakaaro ki te rahi me te āhua o te kōpae rākau mātua. Me tātai tonu ngā kōpae rākau mātua kia tātai ai ngā hāngā. Mēnā he rahi ake, he iti ake rānei te kōpae rākau mātua, kāore he whakamātau pūmau. Ka tātai koe i te wāhi e whakamātau ai te kōpae rākau mātua hei whakamātau i te rahi tika. I tēnei hoki, whakaaro hoki ki ngā kōpae rākau mātua i tōu taiao. Mēnā ka tātai koe i tēnei i tēnei i ngā kimi tāwhai, me whakamātau koe i tēnei e taea ana te whakamātau i ngā kimi tāwhai. Ko Boman he kaitātai kōpae rākau mātua i ngā kōpae rākau mātua rerekē hei whakamātau i ngā hāngā rerekē. Ko te whakamātau i te pāmahana e tātai ai. Mēnā he pāmahana teitei, me whakamātau koe i tēnei e taea ana te whakamātau i te pāmahana kāore he rere. Mā te whakaaro i ēnei hāngā, ka tātai koe i te kōpae rākau mātua tika hei whakamātau i ngā hāngā o tōu.